Studencie, oceń wykładowcę!

Szkoła Główna Handlowa wdraża obecnie Wewnętrzny System Zarządzania Jakością Kształcenia, który został opracowany przez zespół pod kierownictwem prof. Stefana Doroszewicza, Pełnomocnika Rektora ds. Jakości Kształcenia i eksperta Państwowej Komisji Akredytacyjnej. System ma na celu poprawienie jakości kształcenia na naszej Uczelni. Ewaluacja zajęć dydaktycznych nie będzie się ograniczać jedynie do ankiet wypełnianych przez studentów. Kolejnymi elementami będą hospitacje wybranych w drodze losowania zajęć dydaktycznych oraz ankiety oceny warunków prowadzenia zajęć wypełniane dobrowolnie przez wykładowców.

Koniec z „totolotkiem”

Decyzja o zmianie papierowej formy ankietyzacji na internetową była podyktowana kilkoma względami. Najważniejszym z nich jest bardzo długi okres oczekiwania na jej wyniki – skanowanie „totolotków” trwało około pół roku, przez co uzyskiwane wyniki niejako od razu były nieaktualne. Drugim powodem jest wysoki koszt prowadzenia oceny i związane z nią duże problemy organizacyjne. Ankietyzacja elektroniczna pozwala zaś na niemal natychmiastowe uzyskanie wyników, a także jest prostsza w obsłudze oraz dużo tańsza. Zmienił się również formularz ankiety, który powstał w oparciu o wieloletnie badania nad tym zagadnieniem. Wartym podkreślenia jest również to, że każda forma zajęć podlegać będzie osobnej ocenie, tzn. jeżeli na przedmiot składają się wykłady i ćwiczenia, to jakość ich prowadzenia będzie badana oddzielnie.

Studencie, oddaj głos!

Niestety zachodzi obawa, że studenci będą mniej licznie wypełniać ankiety elektroniczne niż papierowe. Z tego powodu postanowiłem zaapelować do nich na łamach MAGLA o poświęcenie kilkudziesięciu minut w ciągu semestru na ocenę pracy wykładowców. Ewaluacja pracy nauczycieli akademickich jest bardzo ważnym narzędziem podnoszenia jakości kształcenia, na której wszystkim nam powinno zależeć.
Co ważne, wyniki ankiet będą od tej pory realnie wpływać na jakość kształcenia – zajęcia dydaktyczne będą przyporządkowywane do jednej z 3 kategorii: I − jakość bez zastrzeżeń, II − jakość z zastrzeżeniami oraz III − jakość niewystarczająca. Zajęcia, które przynajmniej dwukrotnie w trzech kolejnych semestrach uzyskają klasę II lub III, decyzją Rektora zostaną wycofane z oferty dydaktycznej bądź ich uruchamianie zostanie wstrzymane na okres jednego semestru dla poprawy jakości.
Jeżeli przykładowo wykładowca X prowadzący zajęcia z przedmiotu Y zostanie negatywnie oceniony przez studentów (kategoria III) w bieżącym semestrze, to jest to dla niego sygnał, że musi popracować nad sposobem ich poprawienia. Z wyników ankiety będą wyciągane wnioski, w jaki sposób wykładowca X może lepiej przekazywać studentom wiedzę z przedmiotu Y. Jeżeli podejmie on skuteczną próbę podniesienia atrakcyjności prowadzonego przez siebie przedmiotu, to zostaje osiągnięty cel systemu – podniesienie jakości. Jeżeli natomiast studenci w kolejnym semestrze ocenią go ponownie negatywnie, to zostanie on odsunięty od prowadzenia danego przedmiotu z powodu niespełnienia wymaganego minimum jakości. Oznacza to eliminację z oferty SGH zajęć o niskiej wartości dydaktycznej, co również skutkować będzie podniesieniem ogólnej i przeciętnej jakości kształcenia w SGH. Ważnym podkreślenia jest fakt, że zakaz ich prowadzenia będzie mieć charakter bezterminowy i wykładowcy nie spełniający minimum wymagań już nigdy nie będą mogli wykładać danego przedmiotu.

Wyciągając konsekwencje

Przytoczony przykład jest przypadkiem skrajnym i dotyczy tylko ekstremalnych sytuacji. System przewiduje również inne, mniej bolesne sankcje, takie jak np. odsunięcie od prowadzenia przedmiotu na jeden semestr, celem podniesienia jakości. System nie ma bowiem na celu karania wykładowców, tylko skłonienie ich do ciągłego samodoskonalenia się. Widać wyraźnie, że wprowadzane regulacje sprawiają, że ocena wystawiana przez studentów będzie mieć od tej pory bardzo silne przełożenie na jakość dydaktyki w SGH i dlatego bardzo istotne jest liczne i rzetelne wypełnianie ankiet przez studentów.
System ankietyzacji zostanie sprzężony z Wirtualnym Dziekanatem i będzie uruchamiany w ostatniej dekadzie maja. Ankietyzacja zakończy się wraz z początkiem sesji egzaminacyjnej, tak aby egzaminy i ich wyniki nie wpływały na rzetelność wypełniania ankiet.
Wprowadzany aktualnie system oceny pracy wykładowców upodabnia nas pod tym względem do zachodnich uniwersytetów, w których normą jest, że oceny studentów są jednym z głównych czynników decydujących o prawie do prowadzenia zajęć. Trzeba zdawać sobie bowiem sprawę z tego, że nie każdy profesor musi mieć dar przekazywania wiedzy – ktoś może mieć nawet nagrodę Nobla, a kompletnie nie potrafić nauczać. Dorobek naukowy nie zawsze idzie bowiem w parze z umiejętnościami pedagogicznymi. Studenci są klientami Uczelni i mają pełne prawo do tego, aby wiedza była im przekazywana w należyty sposób. Wprowadzany system daje nam, studentom, możliwość realnego wpływu na to, jakiej jakości produkt otrzymujemy.
Gorąco zachęcam wszystkie osoby, którym nie jest obojętna jakość nauczania w SGH, do udziału w ocenie zajęć dydaktycznych. Po raz pierwszy w historii dostajemy do dyspozycji narzędzie, które pozwoli nam na faktyczną poprawę jakości kształcenia w naszej Alma Mater. Tylko od nas zależy, czy będziemy potrafili to narzędzie należycie wykorzystać.